harddisk SAS คืออะไร มีกี่แบบ

หากพูดถึงระบบจัดเก็บข้อมูลในระดับองค์กรหรือเซิร์ฟเวอร์ที่เน้นความทนทานและการทำงานหนักตลอด 24 ชั่วโมง SAS (Serial Attached SCSI) คือมาตรฐานที่ครองใจวิศวกรระบบมาอย่างยาวนานครับ

บทความนี้จะพาไปทำความรู้จักกับ Harddisk SAS ว่ามันคืออะไร และมีกี่ประเภทที่นิยมใช้กันในปัจจุบัน หรือหากคุณกำลังหา ร้านรับซื้อ Harddisk อยู่ เราแนะนำ

1. Harddisk SAS คืออะไร?

SAS (Serial Attached SCSI) อ่านว่า “แซส” คือพอร์ตการเชื่อมต่อและโปรโตคอลการรับส่งข้อมูลที่พัฒนาต่อยอดมาจากเทคโนโลยี SCSI แบบเก่า (Parallel SCSI) โดยเปลี่ยนมาเป็นการรับส่งข้อมูลแบบ “อนุกรม” (Serial) ซึ่งช่วยให้ส่งข้อมูลได้เร็วขึ้นและรองรับการเชื่อมต่ออุปกรณ์จำนวนมาก

ทำไมต้องใช้ SAS แทน SATA?

ความทนทาน (Reliability): SAS ถูกออกแบบมาให้ทำงานได้ตลอด 24/7 (24 ชั่วโมง 7 วัน) โดยมีค่าเฉลี่ยก่อนการเสียหาย (MTBF) สูงกว่า Harddisk เกรดบ้าน (SATA)
การทำงานสองทาง (Full Duplex): SAS สามารถอ่านและเขียนข้อมูลได้พร้อมกันในเวลาเดียว (SATA ทำได้ทีละอย่าง)
ความเร็วรอบ: Harddisk SAS มักมีความเร็วรอบสูงถึง 10,000 หรือ 15,000 RPM ขณะที่ SATA ส่วนใหญ่จะอยู่ที่ 7,200 RPM
Dual Port: SAS รองรับการต่อสายสัญญาณ 2 เส้นไปยัง Controller คนละตัว เพื่อป้องกันระบบล่ม (Redundancy)

2. Harddisk SAS มีกี่แบบ?

หากแบ่งตามประเภทของสื่อบันทึกข้อมูลและจุดประสงค์การใช้งาน จะแบ่งออกเป็น 3 ประเภทหลัก ดังนี้ครับ:

A. Enterprise SAS (10K/15K RPM)

นี่คือ Harddisk แบบจานหมุนที่เน้นความเร็วสูงที่สุด

ขนาด: มักมาในขนาด 2.5 นิ้ว (SFF – Small Form Factor)
ความเร็ว: 10,000 RPM หรือ 15,000 RPM
การใช้งาน: เหมาะสำหรับงานที่ต้องอ่าน/เขียนข้อมูลบ่อยๆ (High I/O) เช่น Database หรือระบบที่รองรับผู้ใช้จำนวนมาก
ความจุ: มักจะไม่สูงมาก (ประมาณ 300GB – 2.4TB)

B. Nearline SAS (NL-SAS)

เป็นการผสมผสานระหว่าง “จานหมุนแบบ SATA” กับ “หัวเชื่อมต่อแบบ SAS”

ขนาด: มักมาในขนาด 3.5 นิ้ว (LFF – Large Form Factor)
ความเร็ว: 7,200 RPM
การใช้งาน: เน้นความจุสูงในราคาที่ถูกกว่า Enterprise SAS แต่ยังได้ข้อดีของโปรโตคอล SAS (เช่น Dual Port และ Error Correction)
ความจุ: มีความจุสูงมาก (ตั้งแต่ 4TB ไปจนถึง 20TB+) เหมาะสำหรับเก็บไฟล์สำรองข้อมูล (Backup) หรือที่เก็บข้อมูลส่วนกลาง

C. SAS SSD

คือการใช้ชิปหน่วยความจำ (Flash Storage) แต่เชื่อมต่อผ่านพอร์ต SAS

ความเร็ว: เร็วกว่าแบบจานหมุนหลายเท่าตัว ลดความล่าช้า (Latency) ได้อย่างมหาศาล
การใช้งาน: ใช้ในงานที่ต้องการประสิทธิภาพสูงสุด เช่น Virtualization, Cloud Computing หรือการทำ Real-time Analytics

3. สรุปตารางเปรียบเทียบ

คุณสมบัติ	Enterprise SAS	Nearline SAS (NL-SAS)	SAS SSD
ความเร็วรอบ	10,000 – 15,000 RPM	7,200 RPM	ไม่มี (เป็นชิป)
ความจุ	ต่ำ – ปานกลาง	สูงมาก	ปานกลาง – สูง
ความทนทาน	สูงมาก	สูง	สูงที่สุด
ราคาต่อความจุ	แพง	ถูกที่สุด	แพงที่สุด

ข้อควรระวังในการใช้งาน

หากคุณมี harddisk ที่ไม่ได้ใช้งานแล้ว หา ร้านรับซื้อฮาร์ดดิสก์ ให้ราคาดี แนะนำ

หัวอ่านของ SAS จะมีลักษณะพิเศษคือ “ไม่มีช่องว่าง” ระหว่างพอร์ตข้อมูลและพอร์ตไฟ (เป็นแถบยาวต่อเนื่องกัน) ทำให้ คุณไม่สามารถนำ Harddisk SAS ไปเสียบกับเมนบอร์ดคอมพิวเตอร์บ้าน (SATA) ได้โดยตรง แต่ในทางกลับกัน เมนบอร์ดหรือ Controller ที่เป็น SAS มักจะรองรับการเสียบ Harddisk SATA ได้ครับ